Cistocela (prolapsi i fshikëzës): simptomat dhe trajtimi

Cistocela — e njohur edhe si prolaps i murit të përparmë vaginal ose prolaps i fshikëzës — është lloji më i zakonshëm i prolapsit tek gratë. Ndodh kur fshikëza e urinës shtyn murin e përparmë vaginal duke krijuar ngritje brenda ose jashtë vaginës.

Çfarë është cistocelë?

Fshikëza e urinës dhe vagina ndahen nga një shtresë e hollë indesh lidhëse. Kur kjo shtresë dobësohet ose dëmtohet, fshikëza nuk ka mbështetje të mjaftueshme dhe “rrëshqet” poshtë, duke shtypur murin e përparmë vaginal.

Rezultati: ndjehet ose shihet ngritje, “teke” ose mbushje në pjesën e përparmë të vaginës. Në rastet e avancuara, kjo ngritje mund të dalë jashtë hyrjes vaginale.

Cistocelë shpesh shoqëron llojet e tjera të prolapsit — sidomos prolapsin uterin dhe rektocelën.

Shkaqet e cistocelës

Shkaqet janë të njëjta me prolapsin në përgjithësi, me theks të veçantë tek:

Lindja vaginale: Forcë dhe shtrirja e dyshemesë pelvike gjatë lindjes dëmton mbështetjen e murit të përparmë vaginal. Lindjet e shumta, fëmijë të mëdhenj ose lindjet e vështira rrisin rrezikun ndjeshëm.

Menopauza: Rënia e estrogjenit dobëson indet vaginale dhe mbështetëset e fshikëzës.

Kirurgjia pelvike e mëparshme: Histerektomia ose ndërhyrje të tjera pelvike mund të ndikojnë mbështetjen e fshikëzës.

Kapsllëku kronik dhe presioni i shtuar intraabdominal.

Simptomat e cistocelës

Simptomat e cistocelës janë kryesisht të lidhura me urinimin, por nuk vetëm:

Simptoma urinare

• Vështirësi për të filluar urinimin — ndjesia e bllokimit
• Rrjedhje e dobët e urinës — presioni i pakëtuar
• Ndjesia se fshikëza nuk zbrazet plotësisht — kjo mund të çojë në infeksione urinare të shpeshta
• Inkontinencë urinare e stresit — rrjedhje e pavullnetshme gjatë kollitjes, teshtitjes, qeshjes ose ushtrimeve
• Urgjencë urinare — nevoja e papritur dhe e fortë për urinim
• Nokturia — zgjim i shpeshtë natën për urinim

Simptoma vaginale dhe pelvike

• Ndjesia e ngritjes ose “teke” brenda vaginës — simptoma karakteristike
• Ndjesia e pesës ose presionit pelvik, sidomos pasdite
• Masa e dukshme në ose jashtë hyrjes vaginale (gradat e rënda)
• Diskomfort gjatë marrëdhënieve seksuale — nga ngritja e fshikëzës

Simptomat zakonisht përkeqësohen gjatë ditës dhe pas qëndrimit gjatë, dhe lehtësohen kur shtriheni.

Gradat e cistocelës

Gradë I: Fshikëza zbret pak brenda vaginës. Shpesh asimptomatike.

Gradë II: Fshikëza arrin hyrjen vaginale. Simptoma urinare të lehta deri moderate.

Gradë III: Fshikëza del jashtë hyrjes vaginale. Simptoma të dukshme.

Gradë IV: Externalizim i plotë i fshikëzës. Kërkon trajtim urgjent.

Diagnostikimi

Mjeku diagnostikon cistocelën kryesisht me ekzaminim gjinekologjik — shpesh kërkon tuaj të tendoseni ose të kolliteni gjatë ekzaminimit për të vlerësuar shkallën e prolapsit.

Ekzaminime plotësuese:

• Ekografia transvaginale
• Testimet urodinamike (funksioni urinar)
• Cistoskopia (nëse ka dyshime)

Trajtimi i cistocelës

Trajtimi konservativ

Ushtrimet Kegel: Baza e trajtimit konservativ. Forcojnë muskujt e dyshemesë pelvike dhe reduktojnë progresin e cistocelës, sidomos gradat e hershme.

Fizioterapi pelvike: Program i specializuar me biofeedback. Efektiviteti i lartë për cistocelë gradë I-II me simptoma të lehta-moderate.

Pesarët vaginalë: Pajisje silikoni (zakonisht forma unazë ose kub) që futet brenda vaginës dhe mban fshikëzën lart. Lehtëson menjëherë simptomat. Opsion i shkëlqyer për gratë që nuk dëshirojnë kirurgji.

Estrogjen lokal vaginal: Gjatë menopauzës, forcon indet vaginale dhe mund të lehtësojë simptomat.

Ndryshime sjellore: Shmangia e pijeve me kafeina (irritojnë fshikëzën), menaxhimi i lëngjeve, horari i rregullt urinimi.

Trajtimi kirurgjikal

Kirurgjia rekomandohet kur trajtimi konservativ nuk mjafton ose kur cistocelë është gradë III-IV.

Kolporrafi anteriore: Procedura kirurgjikale standard për cistocelën. Fshikëza kthehet në pozicion normal dhe muri i përparmë vaginal riforcohet duke mbyllur defektet e indeve lidhëse. Kryhet tërësisht nga rruga vaginale — pa pre abdominal.

Rezultate: shumica e grave raportojnë zgjidhje të plotë ose shumë të madhe të simptomave. Rikuperimi zakonisht 2-4 javë.

Kur cistocelë shoqërohet me prolaps uterin, shpesh kryhet njëkohësisht me histerektomi vaginale.

Parandalimi i cistocelës

• Ushtrimet Kegel të rregullta, sidomos gjatë shtatzënisë dhe pas lindjes
• Trajtimi i kapsllëkut — mos u tendosni gjatë jashtëqitjes
• Kujdes pas lindjes — fizioterapi pelvike post-partum
• Menaxhimi i peshës
• Kujdes pas menopauzës — konsultoni mjekun mbi estrogjenin lokal

Pyetje të shpeshta

A mund ta trajtoj cistocelën pa operacion? Po, gradat e hershme dhe moderate shpesh menaxhohen me sukses me fizioterapi dhe pesarë. Kirurgjia rekomandohet kur konservativja nuk mjafton.

A ndikon cistocelë në infeksionet urinare? Po. Kur fshikëza nuk zbrazet plotësisht, urina e mbetur krijon mjedis ideal për bakteri. Infeksionet urinare të shpeshta mund të jenë shenjë e cistocelës.

Sa zgjat rikuperimi pas kolporrafi anteriore? Zakonisht 2-3 javë për aktivitetet e lehta, 4-6 javë për aktivitetin e plotë. Marrëdhëniet seksuale rifillohen pas 6 javësh.

A mund të rikthehet cistocelë pas operacionit? Recidivat janë të mundshme, sidomos nëse vazhdon presioni i shtuar intraabdominal. Ushtrimet Kegel pas operacionit dhe menaxhimi i peshës reduktojnë rrezikun e recidivit.

Ky artikull është informativ dhe nuk zëvendëson konsultën mjekësore. Nëse keni shqetësime shëndetësore, konsultohuni me mjekun tuaj.